Muhasebe-SMMM-Yeni TTK-Yeni Borçlar Kanunu-AGİ-2012-Pratik Bilgiler-SGK-Bağ-Kur-Emekli Sandığı-Beyanname Rehberi-Transfer Fiyatlandırması-Özelgeler-Yönetmelikler-Sirküler-Soru-Cevap-SMMM Staj Rehberi-Ücretsiz SMMM Sınavları-Mali Takvim-Basel II-YMM-Ekonomi-Finans-Maliye-Güncel Bilgi Kaynağı

Tam Görünüm: Yurtdışından Hızlı Kargo Taşımacılığı Yolu ile Getirilen Eşyanın Gümrük Beyanı
Şu anda Hafif Görüntüleme modundasınız. Siteyi normal görüntülemek için, Buraya Tıklayın
Günümüzde talebin parçalanması ve farklılaşması ile üretimde hız kavramının giderek önem kazanması, taşımacılık sektörüne küçük partiler halinde hızlı taşımacılık hizmetine talebin artması biçiminde yansımıştır. Bu talebe paralel olarak, havayolu bağlantılı gelişmiş bilişim sistemleri ile destekli lojistik altyapısı gelişmiş hızlı kargo taşımacılığı firmaları ortaya çıkmış ve büyük gelişme göstermiştir.

Bugün bir çok firma ihtiyaç duyduğu küçük miktardaki girdilerini numunelerini ya da ekipmanlarını yurtdışından hızlı kargo taşımacılığı yolu ile seri bir biçimde teslim almayı tercih etmektedir.

Ancak, yurtdışından hızlı kargo taşımacılığı kapsamında getirilen bu malların firmalara tesliminde farklı uygulamaların ortaya çıktığı görülmektedir. Bazı durumlarda, yurtdışından sipariş edilen mallar herhangi bir gümrük işlemine tabi tutulmaksızın doğrudan firmaların adreslerine teslim edilmekte, bazı durumlarda ise malların gümrük işlemlerinin yapılması için firmalara bildirimde bulunulmakta ve söz konusu malların ithalat işlemleri firmalar tarafından gerçekleştirilmektedir.

Yazımızın konusunu, hızlı kargo taşımacılığı kapsamında yurtdışından getirtilen malların gümrük işlemlerinin ne şekilde yerine getirileceği ve bu kapsamda firmaların hangi hususlara dikkat etmesi gerektiğine yönelik açıklamalar oluşturmaktadır.

Hızlı kargo taşımacılığı kapsamında yurtdışından sevk edilen malların gümrük işlemlerinin hangi usul ve esaslar çerçevesinde gerçekleştirileceği 11.10.2002 tarih ve 24903 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 20 Seri Nolu Gümrük İşlemleri Genel Tebliği ile belirlenmiştir.

Esas itibariyle, söz konusu Tebliğ, hızlı kargo taşımacılığı kapsamında yapılan taşımalardaki gümrük işlemlerinin basitleştirilmiş usuller çerçevesinde gerçekleştirilmesine imkan vererek; teslimat sürelerinin mümkün olduğu ölçüde kısaltılmasını amaçlamaktadır.
Hızlı kargo taşımacılığı yapan firmalar, yurtdışından getirdikleri malların gümrük kontrollerinin hızlı bir biçimde yürütülebilmesi amacıyla, kargo uçaklarının geliş saatlerini önceden gümrük idaresine bildirmekte ve belirtilen bu saatlerde gümrük idareleri hızlı kargo taşımacılığı yapan firmaların antrepolarında gerekli gümrük kontrollerinin yerine getirilmesine yönelik olarak gümrük memurlarını görevlendirmektedir.

Uçakların varışının ardından, mallar hızlı kargo taşımacılığı yapan firmaların antrepolarına alınmakta ve bu mallar söz konusu firmalar tarafından ticarî nitelikte vergiye tâbi olanlar ve olmayanlar olarak ayrı ayrı tasnif edilmektedir. Söz konusu tasnifin gerçekleştirilmesinin ardından, gümrük kontrolleri gümrük memurları tarafından yapılmaktadır.

Görüleceği üzere hızlı kargo taşımacılığı kapsamındaki malların ticarî nitelikte vergiye tâbi olup olmadıkları, gümrük işlemleri açısından önem arz etmektedir.

Söz konusu Tebliğ uyarınca, aşağıda belirtilen kapsamda yer alan eşyanın ithali için gerekli gümrük işlemlerinin hızlı kargo taşımacılığı yapan firmalarca yapılması mümkündür. İthal işlemlerini kendileri adına hızlı kargo firmalarınca yapılmasını isteyen gerçek ve tüzel kişilerin, hızlı kargo firmalarına doğrudan temsile ilişkin noter tasdiki aranmadan vekâletname vermeleri yeterlidir.
İthalat işlemleri hızlı kargo firmalarınca yapılabilecek malların kapsamı, 20 Seri Nolu Tebliğ ile şu şekilde belirlenmiştir:

Değeri 100 EURO' yu geçmeyen eşya;
Gerçek kişilerce ithal edilen değeri 300 EURO' yu geçmemek üzere gerçek bir kişiden diğerine gönderilen veya yolcular tarafından ithal edilen hediyelik eşya,
Ticari mahiyet arz etmeyen numuneler,
o Önemli değeri olmayan numunelik eşya ve modeller,
o Basılı reklamcılık dökümanları ve reklamcılık amacına yönelik malzemeler,
o Bir ticari fuarda veya benzeri bir faaliyette kullanılan veya tüketilen ürünler,
İnceleme, analiz veya test amaçlı olarak ithal edilen eşya
Yayın hakları veya endüstriyel ve ticari patent haklarını koruyan örgütlere gönderilen eşya,
Turistik reklamcılık malzemeleri,
Ticari değeri olmayan çeşitli belge ve eşya.
Yukarıda belirtilen kapsamdaki mallar, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 167 nci maddesinin 4, 6/a, 8/e ve d ile 10 nolu bentlerinde yer alan eşya olup, bu kapsamdaki eşyanın ithali 3065 sayılı KDV Kanunu’nun 16/b fıkrası uyarınca KDV’den de istisnadır. Bu çerçevede Kargo firmaları, yukarıda belirtilen kapsamdaki malların gümrük işlemlerini firmalardan aldıkları vekaletname (Noter tasdikli olmasına gerek bulunmamaktadır.) ile tamamlamakta ve yurtiçindeki alıcılarına teslim etmektedir.

Yukarıda belirtilen kapsamda olmayan tüm malların gümrük işlemleri ise yürürlükteki Dış Ticaret Rejimi Kararı, bu Karara ilişkin yönetmelik ve tebliğler ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu ve bu Kanunun uygulanmasına ilişkin Gümrük Yönetmeliği hükümleri ve Gümrük Müsteşarlığınca yapılan diğer düzenlemeler çerçevesinde yerine getirilmelidir. Daha net bir ifadeyle, yukarıda belirtilen kapsam dışındaki malların gümrük işlemleri için normal ithalat işlemlerinde olduğu gibi gümrük beyannamesi verilmeli, eşyaya ilişkin gümrük vergileri (gümrük vergisi, KDV, ÖTV) ödenmeli ve dış ticaret mevzuatı uyarınca alınması gereken tüm belgeler alınmalıdır.

Bazı durumlarda, hızlı kargo firmalarınca yukarıda belirtilen kapsamda yer alan eşyanın gümrük işlemleri için firmalardan vekaletname alınmaksızın işlemlerin tamamlandığı ve malların firmaların adresine teslim edildiği, bazı durumlarda ise yukarıda belirtilen kapsamda olmayan malların da hızlı kargo firmalarınca firmaların adreslerine getirildiği yönünde duyumlar alınmaktadır.

Firmaların özellikle yukarıdaki kapsamda yer almayan malların teslimiyle ilgili olarak dikkatli davranması gerekmekte olup, yurt dışından hızlı kargo taşımacılığı kapsamında ürün sipariş eden firmaların, ileride herhangi bir sıkıntıyla karşılaşmamaları bakımından; söz konusu Tebliğ’de belirlenmiş olan kapsam dışındaki malların, hızlı kargo firmalarınca doğrudan firmaların adreslerine getirilmesi durumunda bu mallara ilişkin KDV’yi malın CIF değeri üzerinden hesaplayarak sorumlu sıfatı ile ödemeleri uygun olacaktır.

Öte yandan, firmalarca sorumlu sıfatıyla KDV hesaplanıp ödenmesi, yalnızca firmalar açısından ileride oluşabilecek KDV riskini ortadan kaldırmakta olup, sistemin işleyişindeki bozukluğun düzeltilmesi ve yaşanan sorunların bertaraf edilebilmesi için Gümrük Müsteşarlığının hızlı kargo taşımacılığına ilişkin bir düzenleme yapması gerektiği düşünülmektedir.



Gürkan Öztürk
Referans Adresler