Her daim birlik ve beraberlik içinde, huzur ve sevgi dolu bayramlar geçirmek ümidiyle, üyelerimizin ve tüm islam aleminin Kurban Bayramını en içten dileklerimizle kutlarız.
  • Menü
  • Hoşgeldin Misafir ! (GirişÜye Olun)

    Geçici vergi dönemleri uzasa?
    Konuyu Açan Kişi: Y.ERCAN
    Cevap Sayısı: 0
    Görüntülenme Sayısı: 903

    Cevapla 
     
    Değerlendir:
    • 0 Oy - 0 Yüzde
    • 1
    • 2
    • 3
    • 4
    • 5
    Geçici vergi dönemleri uzasa?
    Yazar Mesaj
    Y.ERCAN
    YÖNETİCİ
    ******
    Mesajlar: 18,408
    Tarih: May 2008
    Üye no: 4845
    Nerden: İstanbul
    Rep Puanı: 86
    Mesaj: #1
    Geçici vergi dönemleri uzasa?
    Bu hafta kurumlar vergisi beyannameleri verilecek. İki ay önce 2010 yılının dördüncü geçici vergi beyannamesi verilmişti. Üç hafta sonra da 2011 yılının birinci geçici vergi beyannamesi verilecek. Dile kolay üç ay içerisinde üç kez dönem karları hesaplanacak. Değerleme işlemleri yeniden yapılacak, indirimler istisnalar tekrar gözden geçirilecek, aynı hesaplamalar tekrar tekrar yeniden yapılacak. Peki bunca iş yükü karşılığında idarenin elde ettiği mali fayda nedir?

    Tabiidir ki, vergi tahsilatı için harcanan giderlerin tahsilat rakamından daha yüksek olması beklenir. Vergi tahsilatının toplam maliyetinin belirlenmesinde ise sadece idarenin değil, mükelleflerin bu amaçla katlandığı maliyetlerin de dikkate alınması daha anlamlı bir analiz yapılabilmesini sağlar.

    Yazının izleyen kısımlarında, geçici vergi dönemlerinin altışar aylık iki geçici vergilendirme dönemi yerine üçer aylık dört geçici vergilendirme dönemi şeklinde uygulanmasının Hazine’ye mali katkısı ortaya konularak, düzenlemenin yerindeliği irdelenecektir.

    Mevcut durum

    Enflasyon ortamında paranın satın alma gücündeki değer kaybından dolayı, elde edilen kazançlar üzerinden hesaplanan verginin, tahsil edileceği zamana kadar geçen sürede reel değeri de azalmaktadır. Geçici vergi ile tahsilatın öne alınması ve vergilerin kazançların elde edildiği takvim yılına yayılması sağlanarak enflasyon kaybının önlenmesi amaçlanmaktadır.

    Gelir Vergisi Kanunu’nun Mükerrer 120’nci maddesi uyarınca, ticari kazanç sahibi gerçek kişiler (basit usulde vergilendirilenler hariç) ile serbest meslek erbabları cari vergilendirme döneminin gelir vergisine mahsup edilmek üzere, üçer aylık kazançları üzerinden %15 oranında geçici vergi ödemektedir. Kurumlar vergisi mükellefleri ise Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32’nci maddesi uyarınca, cari vergilendirme döneminin kurumlar vergisine mahsup edilmek üzere, yine GVK’nın Mükerrer 120’nci maddesinde belirtilen esaslara göre %20 oranında geçici vergi ödemektedir. Kanun maddesinde belirtilen yasal süre altı ay olmakla birlikte, 2000/1514 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca, 2001 yılından bu yana üçer aylık kazançlar üzerinden geçici vergi ödenmektedir.

    Geçici vergi dönemleri üçer aylık olmakla birlikte, beyan edilecek kazancın hesaplanmasında 3, 6, 9 ve 12 aylık mali tablolar esas alınmaktadır. Diğer bir deyişle, birinci geçici vergi döneminde ilk 3 ayın, ikinci geçici vergi döneminde ilk altı ayın, üçüncü vergi döneminde ilk 9 ayın, dördüncü geçici vergi döneminde 12 ayın kazancı dikkate alınmaktadır.

    Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet sayfasında yer alan istatistiklere göre, 2009 hesap dönemi kurumlar vergisinden mahsup edilmek üzere 244.985 kurumlar vergisi mükellefinin ödemiş olduğu geçici vergi tutarı 19.917.315.672 TL’dir. Geçici Vergi Beyannamesi vermesi zorunlu olan 744.807 gelir vergisi mükellefinden 2009 yılı gelirler vergisinden mahsup edilmek üzere toplanan geçici vergi tutarı ise 1.168.458.598 TL’dir.

    Dönemlerin uzamasının mali etkisi

    Yukarıdaki veriler baz alındığında, kurum kazançlarının yıl içerisinde çeyrek dönemler arasında eşit dağıldığı varsayımı altında, kurumlar vergisi mükelleflerince her üç ayda bir kabaca 5.000.000.000 TL geçici vergi ödenmektedir.

    Mevcut durumda hesaplanan geçici vergiler, sırasıyla 14 Şubat, 14 Mayıs, 14 Ağustos ve 14 Kasım tarihlerine kadar beyan edilmekte ve 17 Şubat, 17 Mayıs, 17 Ağustos ve 17 Kasım tarihlerine kadar da ödenmektedir.

    Dolayısıyla 2009 hesap dönemi kazançlarına ilişkin olarak, 17 Mayıs 2009, 17 Ağustos 2009, 17 Kasım 2009 ve 17 Şubat 2010 tarihleri itibariyle kabaca 5.000.000.000’er TL geçici vergi geliri elde edilmiştir.

    Geçici vergiler kümülatif kazançlar üzerinden alındığı için, 2009 yılındaki geçici vergi tutarları kurumlar vergisi mükelleflerinin altışar aylık kazançlar üzerinden alınmış olsaydı, tahsilat tutarları 17 Ağustos 2009’da 10.000.000.000 TL ve 17 Şubat 2010’da 10.000.000.000 TL olarak gerçekleşecekti.

    Dikkat edileceği üzere, altışar ay yerine üçer aylık geçici verilendirme dönemi uygulamasının Hazineye mali katkısı, 17 Ağustos 2009’da ve 17 Şubat 2010’da tahsil edilecek 5.000.000.000’er TL’nin 90’ar gün önceden tahsil edilmesinden ibarettir.

    Geçici vergi dönemlerinin uzatılması halinde, kamu harcamalarının geciktirilmesi söz konusu olamayacağına göre, Hazine bu dönemde yapılacak kamu harcamalarını diğer gelir kaynaklarından finanse ederek vergi tahsilatındaki 90 günlük gecikmeyi telafi edebilecektir.

    Hazinenin bu tutarın tamamını piyasadan tahvil ihracı suretiyle borçlanarak finanse etmek istemesi halinde maruz kalacağı finansal yük, mevcut faiz oranları çerçevesinde %2,5 civarında olacaktır. Basit bir hesaplama ile 10 milyar TL gecikmeli vergi tahsilatının 90 gün için finanse edilmesinin Hazineye maliyeti yaklaşık 250 milyon TL’den ibaret olmaktadır.

    Mükellef sayısının 244.985 olduğunu göz önüne alırsak, altı aylık dönemler yerine üçer aylık dönemler için geçici vergi ödenmesinin mali katkısı mükellef başına 1000 TL’den ibarettir. Diğer bir anlatımla binlerce firma çalışanın, mali müşavirin üç ayda bir aynı işlere koşulması karşılığında Hazinenin elde ettiği mali fayda mükellef başına 1000 TL’dir.

    Gelir vergisi mükelleflerinde durum

    Gelir Vergisi mükelleflerinin de hesaba katılması halinde, kişi başına düşen mali katkı daha da azalmaktadır. Geçici Vergi Beyannamesi vermesi zorunlu olan 744.807 gelir vergisi mükellefinden, 2009 yılı gelirler vergisine mahsup edilmek üzere toplanan geçici vergi tutarı 1.168.458.598 TL’dir. Gelirlerin yine yıl içerisinde eşit dağılım gösterdiği varsayımı altında, altışar aylık yerine üçer aylık geçici vergi dönemi uygulamasının Hazineye mali katkısı, tıpkı kurumlar vergisi mükelleflerinde olduğu gibi, 17 Ağustos 2009’da ve 17 Şubat 2010’da tahsil edilecek 300.000.000’er TL’nin 90’ar gün önceden tahsil edilmesinden ibarettir.

    Yukarıdaki kaba hesaplamanın gelir vergisi mükellefleri için de yapılması halinde, 600 milyon TL vergi farkının tahsilattaki 90 günlük gecikmeyi telafi edecek şekilde finanse edilmesinin Hazineye maliyeti yaklaşık 15 milyon TL olacaktır. Geçici vergi ödeyen gelir vergisi mükellefi sayısının 744.807 olduğunu göz önüne alırsak, altışar aylık dönemler yerine üçer aylık dönemler halinde geçici vergi ödenmesinin Hazineye mali katkısı mükellef başına 20 TL olmaktadır.

    Neler yapılabilir?

    Şirketler için 1000 TL, gerçek kişiler için 20 TL. Herhalde bir anket yapılsa, üç ayda bir geçici vergi hesaplamanın getirdiği külfetten kurtulmak için bu rakamları peşin peşin ödemeyi kabul etmek istemeyen mükellef çıkmayacaktır.

    Enflasyon oranlarının yüksek olduğu yıllarda, geçici vergi uygulamasının getirilmesi elbette oldukça faydalı olmuştur. Bu sayede vergi idaresi vergi gelirlerinin tahsil edileceği zamana kadar uğrayacağı enflasyon kaybını bertaraf edebilmiştir. Ancak enflasyon oranlarının %10’ların altına inmesi ve artık bu durumun geçici değil kalıcı bir nitelik arz etmesi karşısında, üçer aylık kazançlar üzerinden geçici vergi ödenmesinin bir gerekliliği kalmamıştır.

    Nasıl ki, yüksek enflasyon dönemlerinde, mükelleflere ek külfet getiren uygulamalara gidilmesi mecburi oluyorsa, şartlar tersine döndüğünde de bu ek külfetlerin yavaş yavaş kaldırılması da beklenmelidir.

    Bu doğrultuda, Hazineye fazlaca bir mali yük getirmeyeceğini düşündüğümüz, geçici vergi dönemlerinin üçer aylık dönemlerden altışar aylık dönemlere uzatılması isteği makul bir talep olarak görülmelidir.

    Onur ELELE
    Ekonomist Dergisi
    25.04.2011

    Muhasebe ve Mevzuat Grubu

    Hüseyin Ust Mevzuat Forumu Facebook Sayfası

    Kişisel Blog Sayfam
    03-05-2011 01:07 PM
    Web Sayfasını Ziyeret Edin Tüm Mesajlarını Bul Alıntı Yaparak Cevapla
    « Önceki | Sonraki »
    Cevapla 



    Forum'a Git: