Hoşgeldin Misafir ! (GirişÜye Olun)

İşçiyi işten çıkarma nedenleri
Konuyu Açan Kişi: aycan
Cevap Sayısı: 1
Görüntülenme Sayısı: 2538

Cevapla 
 
Değerlendir:
  • 0 Oy - 0 Yüzde
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
İşçiyi işten çıkarma nedenleri
Yazar Mesaj
aycan
Moderators
*****
Mesajlar: 1,240
Tarih: Nov 2007
Üye no: 618
Nerden: İSTANBUL
Rep Puanı: 9
Mesaj: #1
İşçiyi işten çıkarma nedenleri
İşten çıkarma nedeni işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebep olmalıdır (İK 18/1).

Yasanın gerekçesinde “geçerli sebepler 25. maddede belirtilenler kadar ağırlıklı olmamakla birlikte, işin ve işyerinin normal yürüyüşünü olumsuz etkileyen hallerdir. Bu nedenle, geçerli fesih için söz konusu olabilecek sebepler, işçinin iş görme borcunu kendisinden kaynaklanan veya işyerinden kaynaklanan sebeplerle ciddi bir biçimde olumsuz etkileyen ve iş görme borcunu gerektiği şekilde yerine getirmesine olanak vermeyen sebepler olabilecektir. Sonuçta, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.” belirtilmektedir.

İş Kanunu’nun 24 ve 25. maddelerinde dile getirilen haklı fesih nedenleri genel olarak iş ilişkisinin taraflardan biri için dürüstlük kuralları gereği çekilemez, sürdürülemez noktasına getiren ağır davranışlar aykırılıklar iken, 18. maddede belirtilen geçerli neden daha hafif olup işveren açısından iş ilişkisini sürdürmesini bekleyemeyeceğimiz nedenler ya da işyerinin normal gidişini olumsuz etkileyen nedenlerdir.

18. maddede ayrıca özellikle fesih için geçerli sebep oluşturmayacak hususlar da tek tek ve ayrıntılı bir biçimde sayılmıştır. Böylece iş yasaları ile özellikle güvence altına alınmış olan bazı hak ve özgürlükler hiçbir şekilde fesih için geçerli bir sebep oluşturamayacaklardır. Bu konu yoruma yer vermeyecek bir biçimde hükme bağlanmıştır. Bu hususlar

- Sendika üyeliği veya çalışma saatleri dışında veya işverenin rızası ile çalışma saatleri içinde sendikal faaliyetlere katılmak.

- İşyeri sendika temsilciliği yapmak.

- Mevzuattan veya sözleşmeden doğan haklarını takip için işveren aleyhine idari veya adli makamlara başvurmak veya bu hususta başlatılmış sürece katılmak.

- Irk, renk, cinsiyet, medeni hal, aile yükümlülükleri, hamilelik, doğum, din, siyasi görüş ve benzeri nedenler.

- Kadın işçilerin çalıştırılmasının yasak olduğu sürelerde işe gelmemek.

- Hastalık veya kaza nedeniyle 25. maddenin (I) numaralı bendinin (b) alt bendinde öngörülen bekleme süresinde işe geçici devamsızlık.

şeklinde sayma yoluyla ifade edilmiştir.

A- İŞLETME GEREKLERİNDEN KAYNAKLI NEDENLER

Yasanın gerekçesinde[4] neler olabildiği örneklerle verilmiştir.

Ekonomik nedenlerle işyeri sürekli olumsuz etkilenerek üretimi düşürmeye veya işyerinin bir bölümünü kapatmaya mecbur kalabilir.

İşyerinde yaşanan teknolojik değişimlerle kimi işçilerin işyerinde çalışmasına gerek kalmaması söz konusu olabilir.

Yapısal ya da teknolojik değişim sonucunda işçinin işyerinde çalışma olanağı kalmamışsa geçerli bir fesih vardır.

Yargıtay kardaki azalmayı geçerli fesih nedeni olarak değerlendirmemektedir.

Yargıtay işçi çıkarmayı son çare olarak değerlendirmektedir. Yasanın gerekçesinde de “bu uygulamaya giderken işverenden beklenen feshe en son çare olarak bakılmasıdır. Bu nedenle geçerli sebep kavramına uygun yorum yapılırken sürekli olarak fesihten kaçınma olanağının olup olmadığı araştırılmalıdır.” denilmiştir.

Geçerli sebeplerle fesih işlemine yol açabilecek önemli işyeri gereklerinin bulunması hali işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından kaynaklanabileceği gibi, işçi ile bağlantısı olmaksızın da ortaya çıkabilir. Şöyle ki:

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler: İşyerinden kaynaklanan geçerli sebepler işyerinin dışından veya içinden kaynaklanan sebepler olarak iki yönde değerlendirilebilir.

İşyeri dışından kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış olanaklarının azalması; talep ve sipariş azalması; enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi sebeplerle işyerinde işin sürdürülmesinin olanaksız hale gelmesi.

İşyeri içi sebepler ise; yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması; işyerinin daraltılması; yeni teknolojinin uygulanması; işyerlerinin bazı bölümlerinin iptal edilmesi; bazı iş türlerinin kaldırılması gibi sebepler olabilir.

B- İŞÇİNİN YETERSİZLİĞİ YA DA DAVRANIŞLARINDAN KAYNAKLI NEDENLER

İşçinin yetersizliğinden kaynaklanan sebepler: Ortalama olarak benzer işi görenlerden daha az verimli çalışma[6]; gösterdiği niteliklerden beklenenden daha düşük performansa sahip olma, işe yoğunlaşmasının giderek azalması; işe yatkın olmama; öğrenme ve kendini yetiştirme yetersizliği; sık sık hastalanma; çalışamaz duruma getirmemekle birlikte işini gerektiği şekilde yapmasını devamlı olarak etkileyen hastalık, uyum yetersizliği, işyerinden kaynaklanan sebeplerle yapılacak fesihlerde emeklilik yaşına gelmiş olma halleridir.

İşçinin fiziki yetersizliği iş akdinin feshini makul ölçüler içinde gerekli kılıyorsa geçerli bir fesih nedenidir. Bununla beraber işçinin fiziki yetersizliği tek başına geçerli bir neden olmayıp söz konusu yetersizliğin işyerinin normal işleyişini bozması ve iş görme borcunun gerektiği şekilde yerine getirilmesini engellemesi gerekir

İşçinin davranışlarından doğan sebepler: İş Kanunu’nun 25. maddesinde belirtilen derhal fesih için öngörülen sebepler niteliğinde olmamakla birlikte, işçinin iş sözleşmesine aykırı davranışları bulunabilir. Bunlara örnek olarak, işverene zarar vermek ya da zararın tekrarı tedirginliğini yaratmak; işyerinde rahatsızlık yaratacak şekilde çalışma arkadaşlarından borç para istemek; arkadaşlarını işverene karşı kışkırtmak; işini uyarılara rağmen eksik, kötü veya yetersiz olarak yerine getirmek; işyerinde iş akışını ve iş ortamını olumsuz etkileyecek bir biçimde diğer kişilerle ilişkilere girmek; işin akışını durduracak şekilde uzun telefon görüşmeleri yapmak; sık sık işe geç gelmek ve işini aksatarak işyerinde dolaşmak; amirleri veya iş arkadaşları ile ciddi geçimsizlik göstermek, sıkça ve gereksiz yere tartışmaya girişmek gibi haller verilebilir.

İşçinin yetersizliğinden veya davranışlarından kaynaklanan sebepler ancak işyerinde olumsuzluklara yol açması halinde geçerli sebepler olarak feshe neden olabilirler. İşçinin sosyal açıdan olumsuz bir davranışı, toplumsal ve etik açıdan onaylanmayacak bir tutumu işyerindeki üretim ve iş ilişkisi sürecine herhangi bir olumsuz etki yapmıyorsa geçerli sebep sayılamaz.

Belirsiz süreli iş sözleşmesi, işçinin davranışı veya verimi ile ilgili bir nedenle feshediliyor ise, ona önce hakkındaki iddialara karşı savunma fırsatı verilecektir. Ancak, işçinin zihinsel veya bedensel yetersizliği, arkadaşları veya amirleri ile sıkça ve gereksiz yere tartışmaya girişmiş olması gibi durumlarda savunmasının alınması işverenden beklenemeyecektir. Kuşkusuz, İş Kanunu’nun 25. maddesinin (II) numaralı bendindeki şartlar gerçekleşmiş ise, işveren buna göre bildirimsiz (derhal) fesih hakkını kullanabilecektir.

Geçersiz fesih halleri yasada sayılanlarla sınırlı değildir, benzer olaylar için örnek oluşturması için ifade edilmiştir.

Fesih işçinin davranışından ya da veriminden dolayı yapılacaksa savunmasının alınması gerekmektedir (İK19/2). Eğer işçinin savunması alınmamış ise bu feshi geçersiz kılacaktır.

LİNKEDİN
http://www.linkedin.com/profile/edit?trk...b_pro_top]

Zaman kimseyi beklemez...
08-05-2009 10:30 AM
Tüm Mesajlarını Bul Alıntı Yaparak Cevapla
asyafunda
Registered
Default Avatar
Mesajlar: 62
Tarih: Mar 2009
Üye no: 16467
Nerden: hatay
Rep Puanı: 0
Mesaj: #2
RE: İşçiyi işten çıkarma nedenleri
BİRDE İŞTEN ÇIKIŞ NEDENİ İŞÇİNİN HAKLI NEDENLERLE FESHİ(KOD 6) BİLDİRİLDİĞİNDE İŞ KURA BİLDİRMEMİZ ZORUNLUMU?
29-05-2009 10:09 AM
Tüm Mesajlarını Bul Alıntı Yaparak Cevapla
« Önceki | Sonraki »
Cevapla 



Forum'a Git: