Hoşgeldin Misafir ! (GirişÜye Olun)

KURUMLAR VERGİSİ BEYANNAMESİNDE NAKDEN VEYA MAHSUBEN İADEDE DİKKAT EDİLECEK KONULAR
Konuyu Açan Kişi: Y.ERCAN
Cevap Sayısı: 0
Görüntülenme Sayısı: 1567

Cevapla 
 
Değerlendir:
  • 0 Oy - 0 Yüzde
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
KURUMLAR VERGİSİ BEYANNAMESİNDE NAKDEN VEYA MAHSUBEN İADEDE DİKKAT EDİLECEK KONULAR
Yazar Mesaj
Y.ERCAN
YÖNETİCİ
******
Mesajlar: 18,418
Tarih: May 2008
Üye no: 4845
Nerden: İstanbul
Rep Puanı: 86
Mesaj: #1
KURUMLAR VERGİSİ BEYANNAMESİNDE NAKDEN VEYA MAHSUBEN İADEDE DİKKAT EDİLECEK KONULAR
KURUMLAR VERGİSİ BEYANNAMESİNDE OLUSAN İADESİ GEREKEN KURUMLAR VERGİSİ VEYA İADESİ GEREKEN GEÇİCİ VERGİ’NİN NAKDEN VEYA MAHSUBEN İADESİ HAKKINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

1. Tevkif Yoluyla Kesilen Vergilerin Mahsup ve İadesi
1.1. Beyanname Üzerinde Hesaplanan Vergiye Mahsup
Yıllık beyanname ile beyan edilen gelir veya kurum kazancı üzerinden hesaplanan vergiden yıl içinde tevkif yoluyla kesilen vergiler mahsup edilir. Mahsup isleminin yapılabilmesi için,tevkif yoluyla kesilen verginin beyannameye dahil edilen gelir veya kazanca iliskin olması gerekir.
Tevkif yoluyla kesilen vergilerin, yıllık kurumlar vergisinden mahsubunda mükelleflerin kendilerinden yapılan vergi tevkifatı ile ilgili olarak; kesintiyi yapan vergi sorumlularının adı-soyadı veya unvanını, bağlı olduğu vergi dairesini ve vergi kimlik numaralarını, T.C. kimlik numaralarını, kesintiye esas alınan brüt tutarları, kesilen vergileri ve kesinti yapılan dönemleri gösteren ve kurumlar vergisi beyannamesinin (E-Beyanname)
eki olan “Kesinti yoluyla ödenen vergilere iliskin liste” adlı tabloyu doldurmaları gerekmektedir. Bu tabloya yazılacak tutarların tamamı, tevkifatı yapan kurumlardan alınmıs belgeler ile tevsik edilmis olmalıdır.

1.2. Diğer Vergi Borçlarına Mahsup veya Nakden İade
1.2.1. Mahsup Yoluyla İade
Tevkif yoluyla kesilen vergilerin yıllık kurumlar vergisi beyannamesindeki mahsuplar sonunda kalan kısmının diğer vergi borçlarına mahsup talebi tutarına bakılmaksızın, inceleme raporu ve teminat aranılmadan yerine getirilir.
Bunun için mahsup talebinin dilekçe (252 seri no.lı Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde yer alan,
Ek:2 Dilekçe Örneği) ile yapılması gerekmektedir.

Asağıda da açıklanacağı üzere, Mali İdare; yıllık kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde mahsup sonucu iadesi gereken bir tutarın olusması halinde, iade tutarının beyannamenin ilgili satırına yazılmasını “mükellefçe yazılı olarak yapılmıs iade talebi” olarak değerlendirmektedir.
Mükellefin muaccel hale gelmis vergi borcunun bulunmaması halinde, iade alacağının sonraki dönemlerde muaccel hale gelecek vergi borçlarına mahsubu mümkündür. Bu takdirde mahsup talebi sonraki dönemlerde doğacak verginin tahakkuku ile hüküm ifade eder.
Mahsup taleplerinin yerine getirilmesinde, Vergi Usul Kanununun 114 ve 126’ncı maddelerinde yer alan zamanasımı hükümleri (5 yıl) göz önünde bulundurulur.

1.2.2. Nakden İade
Yıllık kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde olusan “iadesi gereken kurumlar vergisi” tutarı ile ilgili nakden iade taleplerinin dilekçe (252 seri no.lı Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde yer alan, Ek:2 Dilekçe Örneği) ile yapılması sarttır. Tevkif yoluyla kesilen vergilere iliskin nakden iade edilecek tutarın 10.000 TL’nı geçmemesi halinde iade talebi, yıl içinde yapılan tevkifatlara iliskin tablo (252 seri no.lı Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde yer alan, Ek-1: Kesinti yoluyla ödenen vergilere iliskin liste) ile birlikte;
- Menkul sermaye iradı mahiyetindeki (mevduat faizi, repo kazancı, fon kazançları..v.b.) kazançlara iliskin olarak kesintiyi yapan bankalar, özel finans kurumları, aracı kurumlar ve diğer kurumlar tarafından düzenlenen ve vergi kesintisinin yapıldığını gösteren belgenin,
- Ticari kazançlar ve zirai kazançlara iliskin olarak tevkif yoluyla kesilen vergilerin vergi sorumlusu tarafından ilgili vergi dairesine ödenmis olduğuna iliskin belgenin,ilgili kurumca onaylanan bir örneğinin dilekçeye eklenmesi kosuluyla inceleme raporu ve teminat aranmaksızın yerine getirilir.
Nakden yapılacak iade taleplerinin 10.000 TL’nı asması halinde, 10.000 TL’nı asan kısım Vergi Usul Kanununa göre vergi inceleme yetkisi bulunanlarca yapılacak inceleme sonucunda düzenlenecek vergi inceleme raporuna göre iade edilir. 10.000 TL’na kadar olan kısım ise,dilekçe ekinde yukarıda belirtilen belgelerin yer alması kosuluyla teminat aranmaksızın ve inceleme raporu beklenmeksizin iade edilir.
İade talebi teminat gösterilmesi halinde inceleme sonucu beklenmeksizin yerine getirilir.
Nakden iade talebinin 100.000 TL’na kadar olan kısmı mükellefle süresinde tam tasdik sözlesmesi düzenlemis yeminli mali müsavirce düzenlenecek tam tasdik raporu uyarınca iade edilir. İade talebinin 100.000 TL’nı asan kısmının iadesi ise denetim elemanlarınca düzenlenen vergi inceleme raporu sonucuna göre yerine getirilir.

Nakden iade edilebilir asamaya gelen alacağın üçüncü sahısların vergi borçlarına mahsubu talep edilebilir. Bu mahsup islemine iliskin verilecek dilekçede (252 seri no.lı Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde yer alan, Ek:2 Dilekçe Örneğinde), lehine mahsup talebinde bulunulan kisinin adı-soyadı veya ünvanı, vergi kimlik numarası, bağlı olduğu vergi dairesi ile borcun türü, miktarı ve dönemi bildirilir. Bu sekilde yapılan mahsup talepleri düzeltme fisinin onaylandığı tarih itibariyle yerine getirilir.

2. Geçici Verginin Mahsubu ve İadesi
2.1. Beyanname Üzerinden Hesaplanan Vergiye Mahsup
Yıllık beyanname üzerinden hesaplanan gelir veya kurumlar vergisinden ilgili hesap dönemine iliskin geçici vergi dönemlerinde ödenen geçici vergi mahsup edilir.
Mahsup isleminin yapılabilmesi için, tahakkuk ettirilmis geçici verginin ödenmis olması gerekmektedir. Geçici vergi dönemleri itibariyle tahakkuk ettirilmis, ancak ödenmemis bulunan geçici verginin yıllık beyanname üzerinden hesaplanan gelir veya kurumlar vergisinden mahsup edilmesi mümkün değildir.
Tahakkuk ettirilmis ancak ödenmemis olması dolayısıyla yıllık beyanname üzerinden hesaplanan vergiden mahsup imkanı bulunmayan geçici vergi tutarları terkin edilir. Terkin edilen geçici vergi tutarı için vade tarihinden terkin edilmesi gereken tarih olan yıllık beyannamenin verilmesi gereken kanuni sürenin baslangıç tarihine kadar gecikme zammı uygulanır.

2.2. Diğer Vergi Borçlarına Mahsup veya Nakden İade
Ödenen geçici vergi tutarının, geçici verginin ilgili olduğu döneme iliskin olarak verilen yıllık kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde hesaplanan kurumlar vergisinden fazla olması halinde, mahsup edilemeyen tutar mükellefin diğer vergi borçlarına mahsup edilir.
Mahsup islemi yıllık beyannamenin verildiği tarih esas alınarak yerine getirilir. (Örneğin; Mart 2011 dönemi muhtasar beyannamesi üzerinden tahakkuk ettirilen gelir vergisi stopajlarının, kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde olusan “iadesi gereken geçici vergi” tutarından mahsup edilebilmesi için, 2010 yılına ait yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin, Mart 2011 dönemine ait muhtasar beyannamenin verilis tarihinden önce verilmesi ve tahakkuk fisinin alınması gerekmektedir. Aynı esas, yıl içinde tevkif suretiyle ödenen
vergilerden kaynaklanan “iadesi gereken kurumlar vergisi” için de geçerlidir.)
Mahsup sonucu iadesi gereken miktarın bulunması ve bu tutarın beyannamenin ilgili tablosuna yazılmıs olması mükellefçe yazılı olarak yapılmıs iade talebi olarak kabul edilir. (Uygulamada aynı esas, yıl içinde tevkif suretiyle ödenen vergiler için de geçerlidir.
Yani, tevkif suretiyle ödenen vergiler dolayısıyla olusabilecek “iade edilmesi gereken kurumlar vergisi” için nakden veya mahsuben iade talebinde bulunabilmek için, bu tutarların yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde (vergiye tabi kazanç olusmasa da) gösterilmesi gerekmektedir.)
Geçici verginin gerek mahsuben gerekse nakden iadesinde herhangi bir tutar sınırlaması olmayıp, geçici verginin ödenmis olması yeterlidir. Geçici vergiye iliskin iade taleplerinde teminat ve inceleme raporu aranmaz.
Geçici vergiden doğan iade alacaklarının mahsuben iade taleplerinde de 252 seri no.lı Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde yer alan “Mahsup Dilekçesi” (Ek-2) kullanılacaktır.

3. Tevkif Yoluyla Kesilen Vergilerin ve Yıl İçinde Ödenen Geçici Vergilerin Yıllık Kurumlar Vergisi Beyannamesinde Gösterilmesi
Yıllık beyannamenin vergi bildirimi tablosunda yer alan geçici vergiye iliskin satırda, beyannamenin ilgili olduğu geçici vergi dönemlerinde ödenen geçici vergi tutarları (ilgili geçici vergi beyannamelerinin ödenecek geçici vergi satırında yer alan tutarlar toplamı) gösterilir. Yıllık beyannamenin vergi bildirimi tablosunun kesinti yoluyla ödenen vergiler satırında ise, o yıl içinde tevkif yoluyla kesilen vergilerin tamamı (geçici vergiden
mahsubu yapılan tevkifat tutarları dahil) gösterilir. Kesinti yoluyla ödenen vergilere iliskin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde yer verilen tutarların tamamı, ilgili tevkifatı yapan kurumlardan alınan belgeler ile tevsik edilmek zorundadır.

4. Tevkif Suretiyle Ödenen Vergilerin ve Yıl İçinde Ödenen Geçici Vergilerin Muhasebe Kayıtlarında ve Kurumlar Vergisi Beyannamesinin Eki Bilançoda Gösterilmesi
Yıl boyunca tevkif suretiyle ödenen vergiler islem tarihi itibariyle 193-Pesin Ödenen Vergiler hesabına kaydedilmektedir. Aynı sekilde, her üç ayda bir ödenen geçici vergi için de geçici vergi döneminin son günü itibariyle tahakkuk esasına uygun olarak 193-Pesin Ödenen Vergiler hesabına 193/360 seklinde kayıt yapılmalıdır. Bazı mükellefler, geçici vergi ödemelerini fiilen ödeme tarihlerine göre 193-Pesin Ödenen Vergiler Hesabına kaydetmektedirler. Bu husus, yılsonunda yapılacak vergi karsılığı kayıtlarının ve kurumlar
vergisi beyannamesinde yapılan beyanın, beyanname eki bilanço ile mutabık olmaması sonucunu doğurmaktadır.
Söyle ki; 2010 yılında her dönem 100.000 TL geçici vergi ödeyen bir isletme, geçici vergi ödemelerini ödeme tarihlerine göre muhasebeye kaydettiği için, 31.12.2010 tarihi itibariyle 193 hesabın bakiyesi 300.000 TL olarak gözükmektedir. Oysa bu isletmenin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde kurumlar vergisi 400.000 TL olarak hesaplanacak, dört dönem boyunca ödenen toplam 400.000 TL geçici vergi mahsup edilecek ve beyannamede ödenecek kurumlar vergisi olusmayacaktır. Oysa, 691/370 kaydı sonucunda 370 – Dönem Kârı Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülük Karsılıkları Hesabında 400.000 TL yer alacak, 371/193 kaydı
sonucunda ise 371- Dönem Kârının Pesin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri Hesabında 300.000 TL gözükecek ve iki hesap arasındaki fark (370 – 371) beyanname eki bilançonun 100.000 TL ödenecek kurumlar vergisi olduğu seklinde yorumlanabilmesine sebep olacaktır.
Oysa yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde ödenecek kurumlar vergisi bulunmamaktadır.
Bilançonun daha iyi yorumlanması açısından son dönem geçici vergi tahakkukunun 31.12.2010 tarihinde yapılması uygun olacaktır.
Aynı sekilde, 371 hesaba 193 hesaptan virmanlanacak tutar kesinlikle 370 hesabın bakiyesinden daha fazla olmamalıdır. 193 hesaptan sadece 370 hesap bakiyesi kadar bir tutarın 371 hesaba virmanlanması sonucunda, 193 hesapta kalan tutarın yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde “iadesi gereken kurumlar vergisi/geçici vergi” toplamı kadar olması gerekmektedir. Bu tutarın ertesi hesap döneminde 193 hesapta ayrı bir alt hesapta izlenmesi veya 136-Diğer Çesitli Alacaklar hesabına çekilmesi ve ertesi hesap dönemindeki kayıtlar ile karıstırılmaması gerekmektedir.

Saygılarımızla,
DENGE DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜSAVİRLİK A.S.

Muhasebe ve Mevzuat Grubu

Hüseyin Ust Mevzuat Forumu Facebook Sayfası

Kişisel Blog Sayfam
03-05-2011 06:08 PM
Web Sayfasını Ziyeret Edin Tüm Mesajlarını Bul Alıntı Yaparak Cevapla
« Önceki | Sonraki »
Cevapla 


Forum'a Git: